خبر آنلاین

وابستگی دولت به نفت به معنای استقلال دولت از ملت است

چه الزامی بر جدایی درآمد حاصل از فروش نفت از بودجه دولت وجود دارد؟
هنگامی که دولتی دارای چنین درآمدهای هنگفتی است، درآمدها را در جهت منافع خودش خرج می کند به این دلیل که این ثروت را متعلق به خودش می داند. منافع خودش هم خریدن مردم است.

این درآمدها صرف اموری مانند توزیع سیب زمینی و پول بین مردم می شود. در واقع این فقط ظاهر قضیه است، بطن آن بسیار عمیق تر است در این فضا بیشتر افراد به جای اینکه کارگزار ملت باشند، مزدور دولت خواهند بود و مزدور دولت فقط منافع مقامات بالاتر خود را تامین می کند و نه منافع ملت را و اگر بخواهد کوچک ترین انتقادی انجام دهد، وی را از سیسستم بیرون می گذارند. مردم هم خود را بیگانه از دولت می دانند. چون در واقع از دولت پول می گیرند. با توجه به عوامل ذکر شده وجود این درآمد نزد دولت مانع جدی در امر توسعه کشور بوده است. اگر کوشش ما این باشد که پول نفت را از سیستم دولتی خارج کنیم، آن موقع دولت واقعاً کارگزار ملت خواهد بود. به عبارتی دیگر در ازای اخذ مالیات در قبال مردم، مسوولیت و پاسخگویی هم خواهد داشت.
به عنوان مثال اگر مغازه ای بروید که جنس رایگان توزیع می کند هر جنس و با هر کیفیتی را که عرضه کند، مجبور به گرفتن آن هستید، اما این خیرات در واقع پول ماست که به این شکل به ما برگردانده می شود. به هر حال با جسارتی که در مطرح شدن این طرح بزرگ برای اولین بار در ایران پیدا شده است، ممکن است نواقصی را داشته باشد ولی این شروع می تواند گام مثبتی باشد.
امیدواریم که با اجرای درست و کامل این طرح بخش عمده درآمد نفتی از دست دولت خارج شده و به جامعه داده شود.
وابستگی دولت به نفت چه ارتباطی به کارآمدی آن دارد؟
وابستگی دولت به نفت به این معنای استقلال دولت از ملت است. از این لحاظ دولت کسی را در سیستم خود اجازه فعالیت می دهد که نسبت به او ارادت داشته باشد و نه نسبت به علم و دانش و تخصص خود در واقع در این نظام ارادت سالاری را شاهد خواهیم بود. به طور مثال اگر یک مهندس مستقل به سیستمی وارد شده و متوجه رفتاری برخلاف دانش و علم شود، در مقابل این مجموعه می ایستد. این فرد به این دلیل که پول را از ملت می گیرد، در مقابل ملت پاسخگوست و نه در برابر دولت. به همین دلیل ناکارآمدترین دولت ها به لحاظ تخصصی، دولت هایی هستند که از ملت خود استقلال دارند و متکی به درآمدهای نفتی و رانت هستند.
چه رابطه ای بین درآمدی نفتی دولتی و نهادینه سازی دموکراسی وجود دارد؟
دموکراسی به معنای پاسخگوکردن دولت در برابر ملت است. چگونه می توان فردی را پاسخگو کرد، هنگامی که پول او تامین نمی شود.. هنگامی که مردم و جامعه ای به دولت خود پول و مالیات دهند، مسلما در مورد عملکرد دولت از مسئولین خود سوال می کند. اما حکومتی که پول را از مردم نمی گیرد، دلیل برای پاسخگویی ندارد. ضمنا در چنین سیستمی مردم وابسته به دولت هستند. مردم در چنین حکومتی است که به دنبال ماشین رئیس جمهور می دوند؛ از وی طلب پول کرده و برای حل مشکل شان نامه می دهند. در یک حکومت دموکراتیک، مردمی که مالیات می دهند، خواستار پاسخگویی رئیس دولت در قبال عملکردش هستند در این سیستم رئیس جمهور برای انجام وظایف دولت خود از مردم پول می گیرد و نه اینکه پولی هم بدهد. اما در برابر پولی که می گیرد باید مسوولیت داشته باشد.
به نظر می رسد با برداشت های متعدد و خارج از برنامه دولت وجود صندوق ذخیره ارزی بلاموضوع شده است. طرح ارائه شده چه ویژگی هایی نسبت به صندوق ذخیره ارزی دارد؟
به دلیل اینکه اختیار این صندوق در دست دولت بود، با این ناکامی مواجه شد. هرچه در این صندوق پول بیشتری وجود داشت، تخلفات دولت بیشتر شد. هدف طرح حاضر، انتقال بخش عمده درآمد نفت به جامعه و استقلال نسبی دولت از نفت است.
اگر دولت در این طرح با کسری بودجه مواجه شد، چه راهکاری برای این امر در نظر گرفته شده است؟
وظیفه دولت این است که از مردم استقراض کند. کسری بودجه معنی ندارد. دولت باید اندازه درآمد خود هزینه کند و نه بیشتر و اگر کم و کسری دارد به طور روشن از مردم قرض کند و سپس برگرداند.ا
این استقراض به چه نحوی صورت می گیرد؟
از مردم در حد رفع نیازهای خود و در حد معقولی قرض می کند و سر موقع و با سود مناسب آن را باید برگرداند. الان به این دلیل که بانک مرکزی استقلال کاخ ندارد دولت به راحتی از آن قرض کرده و تورم به وجود آمده را به مردم منتقل می کند.
این طرح چه نسبتی با طرح هدفمندکردن یارانه ها دارد؟
در سیستمی که این طرح اجرا شود با در نظر گرفتن اینکه اموال مردم به خودشان بازگردانده می شود، چیزی به عنوان یارانه نداریم. به چه دلیل باید یارانه داد؟ مردم خود در مورد قیمت ها تصمیم می گیرند. اصلا دولت چه منابعی را برای تخصیص به یارانه نخواهد داشت؟
با توجه به وجود نظام معیوب مالیاتی در کشور چه راهکاری برای اخذ مالیات به شکل درست و اصولی در نظر گرفته شده است؟
چون حکومت ایران نیازمند اخذ مالیات نبود، این سازوکار نیز به درستی تعریف و اجرا نشده است. به این معنا که ایران یکی از عقب افتاده ترین سازوکارهای مالیاتی را دارد. هنگامی که دولت مجبور به اخذ مالیات شود به ناچار سیستم مالیاتی کشور نیز به درستی طرح و اجرا خواهد شد.